Chùa Kinkaku-ji (Chùa Vàng)

Chùa Kinkaku-ji - gác vàng soi bóng mặt hồ tĩnh lặng

Có những khoảnh khắc du lịch mà bạn đứng lặng đi, quên cả việc giơ máy ảnh lên. Lần đầu nhìn thấy Chùa Vàng Kinkaku-ji hiện ra sau tán thông xanh, gác vàng lộng lẫy đổ bóng xuống mặt hồ Kyoko-chi phẳng như gương, là một trong những khoảnh khắc như thế. Cả toà lầu ba tầng dát vàng ròng bừng lên dưới nắng Kyoto, vừa kiêu hãnh vừa an nhiên, như thể thời gian ở đây trôi chậm hơn phần còn lại của thế giới.

Kinkaku-ji, tên chính thức là Rokuon-ji (Lộc Uyển Tự), là một trong những biểu tượng bất tử của cố đô Nhật Bản và được UNESCO công nhận là Di sản Văn hoá Thế giới năm 1994. Nếu bạn chỉ có một điểm phải ghé ở Kyoto, rất nhiều lữ khách sẽ khuyên bạn chọn nơi này.

Lịch sử: từ biệt thự tướng quân đến ngôi chùa dát vàng

Ban đầu, khu đất này là biệt thự của một quý tộc thời Kamakura. Năm 1397, tướng quân Ashikaga Yoshimitsu mua lại và biến nó thành dinh thự nghỉ dưỡng xa hoa mang tên Kitayama-den. Sau khi ông qua đời năm 1408, theo di nguyện, nơi đây được chuyển thành thiền viện thuộc phái Lâm Tế Thiền tông.

Toà gác vàng bạn thấy hôm nay không phải bản gốc. Năm 1950, một nhà sư trẻ mắc bệnh tâm thần đã phóng hoả thiêu rụi cả công trình - bi kịch từng truyền cảm hứng cho tiểu thuyết nổi tiếng của văn hào Yukio Mishima. Kinkaku-ji hiện tại được phục dựng năm 1955, và đến năm 1987 lớp lá vàng được dát lại dày hơn cả nguyên bản, phủ kín hai tầng trên bằng vàng lá thật.

Ba tầng gác mang ba phong cách kiến trúc khác nhau, tượng trưng cho sự hoà hợp giữa quý tộc, võ sĩ và Phật giáo - một triết lý sống được gói trọn trong một toà nhà.

Có gì đặc biệt: ba tầng vàng và chú phượng hoàng trên nóc

Điểm khiến Kinkaku-ji khác biệt nằm ở lối kiến trúc tam hợp hiếm có. Mỗi tầng đại diện cho một thời kỳ và một tầng lớp trong xã hội Nhật xưa, chồng lên nhau một cách hài hoà đến lạ thường.

• Tầng một (Pháp Thuỷ Viện): phong cách shinden của quý tộc Heian, để mộc gỗ tự nhiên, không dát vàng
• Tầng hai (Triều Âm Động): phong cách võ gia (buke), dát vàng, thờ Quan Âm Bồ Tát và tượng Tứ Thiên Vương
• Tầng ba (Cứu Cánh Đỉnh): phong cách thiền Trung Hoa, dát vàng cả trong lẫn ngoài
• Trên đỉnh nóc là tượng chim phượng hoàng (hoo) mạ vàng, biểu tượng của sự tái sinh và bất tử

Trải nghiệm: đi hết một vòng vườn Nhật kinh điển

Kinkaku-ji không chỉ có gác vàng. Toàn bộ khuôn viên là một khu vườn dạo bộ (kaiyu-shiki) kiểu Nhật được gìn giữ gần như nguyên vẹn từ thời Muromachi. Con đường tham quan là lối một chiều, dẫn bạn qua hồ Kyoko-chi (Kính Hồ Trì) với những hòn đảo nhỏ và tảng đá được sắp đặt tinh tế, mỗi góc nhìn lại cho một dáng phản chiếu khác của gác vàng.

Đi sâu vào trong, bạn sẽ gặp thác Long Môn nhỏ với hòn đá cá chép đang vượt vũ môn, quán trà Sekkatei cổ kính, và những chiếc bát đá nơi khách ném đồng xu cầu may. Cuối đường là quầy trà đạo, nơi bạn có thể ngồi thưởng một chén matcha nóng kèm bánh ngọt wagashi in hình gác vàng.

Mùa nào đẹp nhất: lá đỏ rực và tuyết phủ trắng

Kinkaku-ji đẹp quanh năm, nhưng có hai thời điểm khiến nhiếp ảnh gia khắp thế giới đổ về. Cuối tháng 11 đến đầu tháng 12, rừng phong quanh chùa nhuộm đỏ và cam rực, tương phản choáng ngợp với sắc vàng của gác. Còn nếu may mắn gặp một sáng đông tuyết rơi (thường tháng 1 đến tháng 2), gác vàng đội mũ tuyết trắng soi bóng mặt hồ là cảnh tượng hiếm có, được người Nhật gọi trìu mến là Kinkaku phủ tuyết.

• Mùa xuân (tháng 3-4): hoa anh đào và cây xanh non, đông khách
• Mùa hè (tháng 6-8): cây cối xanh mướt nhưng nắng gắt, nên đi sớm
• Mùa thu (cuối 11 - đầu 12): lá đỏ đẹp nhất, cao điểm du lịch
• Mùa đông (1-2): vắng hơn, có cơ hội ngắm gác vàng phủ tuyết

Giá vé, giờ mở cửa và cách di chuyển

Chùa mở cửa hằng ngày, thường từ 9h00 đến 17h00 (giờ đóng có thể thay đổi theo mùa, nên kiểm tra trước khi đi). Vé vào cửa giá tham khảo khoảng 500 yên với người lớn và khoảng 300 yên với trẻ em cấp tiểu học, trung học - vé được in như một lá bùa may mắn (omamori), bản thân nó đã là một món quà lưu niệm đáng giữ.

Từ ga Kyoto, cách tiện nhất là bắt xe buýt thành phố tuyến số 101 hoặc 205 đến trạm Kinkakuji-michi, mất khoảng 40-45 phút. Nếu đi từ khu Arashiyama hay Ryoan-ji thì rất gần, có thể kết hợp trong cùng một ngày. Vé xe buýt một lượt giá tham khảo khoảng 230 yên.

Ăn gì gần chùa và kinh nghiệm thực tế

Khu vực quanh Kinkaku-ji có nhiều quán nhỏ bán mì soba, udon và đặc biệt là kem matcha - món tuyệt vời để hạ nhiệt sau khi dạo vườn. Đừng bỏ lỡ chén trà matcha ngay trong khuôn viên chùa, và những viên bánh yatsuhashi (đặc sản Kyoto) bán dọc lối ra làm quà.

• Đi sớm lúc mở cửa (khoảng 9h) hoặc cuối chiều để tránh biển người, nhất là mùa thu
• Lối tham quan là một chiều, không quay lại được, nên chụp ảnh kỹ ở góc hồ đầu tiên - đây là góc kinh điển nhất
• Dành khoảng 45-60 phút cho toàn bộ khuôn viên, thêm thời gian nếu uống trà
• Mang giày thoải mái vì đường sỏi và có bậc dốc nhẹ
• Kết hợp thăm chùa đá thiền Ryoan-ji và biệt thự Ninna-ji gần đó để trọn một ngày Bắc Kyoto

Kinkaku-ji không phô trương vẻ giàu sang một cách trống rỗng - nó dạy ta rằng cái đẹp lộng lẫy nhất vẫn có thể tĩnh lặng và khiêm nhường đến nhường nào.

Rời khỏi Chùa Vàng, điều đọng lại không chỉ là màu vàng chói lọi, mà là cảm giác thanh thản khó gọi tên khi đứng bên hồ nước, nghe tiếng lá xào xạc và thấy cả một triết lý sống người Nhật gói ghém trong ba tầng gác nhỏ. Đó là lý do vì sao, dù đã cháy đi và hồi sinh, Kinkaku-ji vẫn mãi là trái tim vàng của cố đô Kyoto.