Toàn bộ những gì cần biết để tự đi Pù Luông: cách tới nơi từ Hà Nội, đi lại trong vùng, chọn chỗ nghỉ, đặt bữa, chi phí tham khảo và các lỗi hay gặp. Viết cho người đi lần đầu và không muốn mua tour.
Pù Luông là một trong số ít điểm miền núi phía Bắc mà đi tự túc còn dễ chịu hơn mua tour, vì mọi thứ đều xoay quanh chỗ bạn ở: chủ nhà lo được bữa ăn, xe ôm, người dẫn đường và cả việc đón bạn từ đường lớn. Cái khó nằm ở khâu chuẩn bị trước, không phải lúc đã tới nơi. Đây là toàn bộ những gì cần biết.
1. Pù Luông ở đâu, đi vào thời điểm nào
Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Luông thuộc tỉnh Thanh Hóa, trải trên khu vực Bá Thước và Quan Hóa, cách Hà Nội khoảng 160–180km. Vùng này có hai vụ lúa nên có hai đợt ruộng chín vàng: cuối tháng 5 đến đầu tháng 6, và cuối tháng 9 đến đầu tháng 10. Ngoài hai đợt đó, cảnh vẫn đẹp theo kiểu xanh mướt, chỉ là không có màu vàng đặc trưng.
2. Cách di chuyển từ Hà Nội
- Xe khách hoặc limousine tuyến Hà Nội – Bá Thước / Cành Nàng, khoảng 4–5 tiếng, giá tham khảo 150.000–350.000đ mỗi lượt tùy loại xe
- Tự lái ô tô theo hướng Hòa Bình – Mai Châu rồi rẽ vào Pù Luông, đường đèo nhưng mặt đường nhìn chung ổn
- Đi xe máy, phù hợp với người quen chạy đường dài và đã đi đèo, nên xuất phát sớm để tránh chạy đêm
- Nếu đi xe khách, nhớ chốt trước với chỗ nghỉ về việc đón từ điểm xuống xe vào bản, vì taxi trong vùng rất hiếm
3. Đi lại trong Pù Luông
Các bản cách nhau không xa trên bản đồ nhưng đường toàn dốc và cua, nên đừng tính theo kilômét mà tính theo thời gian. Xe máy là phương tiện linh hoạt nhất, thuê tại chỗ nghỉ khoảng 150.000–250.000đ mỗi ngày, nhớ kiểm tra phanh trước khi nhận. Nếu không tự tin tay lái, thuê xe ôm địa phương theo chặng là lựa chọn tốt và không đắt hơn nhiều.
4. Chọn chỗ nghỉ
Có ba nhóm: homestay nhà sàn truyền thống trong các bản, khu nghỉ dạng bungalow có bể bơi nhìn ra thung lũng, và nhà nghỉ ở khu trung tâm. Bản Đôn tiện nhất cho người đi lần đầu vì nhiều lựa chọn và đường vào tốt; bản Hiêu và Kho Mường vắng hơn, hợp với người muốn yên tĩnh. Cuối tuần mùa lúa chín thì phải đặt trước vài tuần, không phải vài ngày.
5. Ăn uống
Trong bản gần như không có nhà hàng, mọi bữa đều do bếp chỗ nghỉ nấu theo mâm, giá tham khảo 150.000–250.000đ mỗi người cho bữa tối. Các món đáng gọi là vịt Cổ Lũng, cá suối nướng, lợn cỏ, canh lá đắng và rau rừng đồ. Nguyên tắc duy nhất cần nhớ: đặt bữa trước nửa ngày, báo muộn thì chỉ còn món đơn giản.
6. Chơi gì trong mấy ngày
- Đi bộ vòng quanh bản Đôn lúc sáng sớm, khi sương còn đọng trên ruộng
- Thác Hiêu, leo dọc theo thác chừng 20–30 phút, mang dép hoặc giày bám tốt
- Kho Mường và hang Dơi, cần đèn pin
- Son Bá Mười nếu có đủ ba ngày và trời khô ráo
- Chợ phiên Phố Đoàn vào thứ Năm hoặc Chủ nhật, đi sớm trước 8 giờ
- Trekking đỉnh Pù Luông trọn ngày, bắt buộc có người dẫn đường
7. Chi phí tham khảo cho 3 ngày 2 đêm
- Xe khách hai chiều: khoảng 300.000–700.000đ mỗi người
- Chỗ nghỉ: 150.000–250.000đ mỗi đêm nếu ở phòng cộng đồng, 500.000–900.000đ phòng riêng nhà sàn, từ 1.200.000đ trở lên với bungalow khu nghỉ
- Ăn uống: khoảng 400.000–700.000đ cho cả chuyến nếu ăn ở homestay
- Thuê xe máy và xăng: khoảng 400.000–600.000đ cho hai ngày
- Người dẫn đường trekking: thỏa thuận theo tuyến, hỏi giá qua chỗ nghỉ
Cuộc gọi đặt phòng nên chốt luôn bốn thứ: giá phòng, giá bữa ăn, xe đón từ đường lớn và việc thuê xe máy. Chủ nhà ở Pù Luông thường lo được cả bốn, và chốt trước giúp bạn không phải mặc cả từng khoản khi đã tới nơi, lúc mà bạn chẳng còn lựa chọn nào khác.
Những lỗi người đi lần đầu hay mắc
- Xếp quá nhiều điểm trong một ngày, quên rằng đường đèo đi rất chậm
- Không rút tiền mặt trước khi vào bản
- Đi dép lê rồi trèo thác Hiêu, đá phủ rêu và trơn hơn vẻ ngoài
- Không mang áo khoác vì nghĩ mùa hè thì không lạnh, trong khi đêm ở vùng cao xuống khá sâu
- Đặt phòng sát ngày vào đúng dịp lúa chín hoặc lễ
- Tự chạy xe máy lên Son Bá Mười khi trời mưa hoặc tay lái chưa vững
